Altijd op zoek in die tijd naar documentatie over het vroegere leven van mensen in de Peel vond ik in de jaren zeventig ergens H. N. Ouwerling's "Uit de Donkere Gewesten".
H. N. Ouwerling was bevriend met Peelschrijver H. H. J. Maas. Er is nooit een schrijver geweest die zoveel van de Peelstreek wist als deze Maas. Zijn romans benaderden zozeer de realiteit dat veel lieden zich dan ook niet voor niets voelden aangesproken.
Zijn boeken kwamen dan ook op de zogenaamde 'zwarte lijst' en mochten niet gelezen worden door de katholieken, zo waarschuwden hun woordvoerders vanaf de kansel. Omdat de macht van vooral de geestelijken met hun hel en verdoemenis  ver reikte in de periode dat Maas zijn romans schreef, durfde men in de Peel zijn boeken dan ook niet te lezen.
Zo was er in de Peel ook geen uitgever te vinden die het werk van Maas durfde te drukken of uitgeven.
Wel kreeg Maas de mogelijkheid om, anoniem en pro deo, zijn artikelen aan te leveren voor Ouwerling's krant "De Zuidwillemsvaart". Deze artikelen werden gretig gelezen in Helmond en omgeving.
"Uit de Donkere Gewesten"  verscheen in 1908!, maar is blijkbaar nog steeds, gezien de belangstelling, een boek dat de aandacht trekt. Het boek was een verdediging voor H. H. J. Maas die toen, maar ook later, door een grote horde meelopers verguisd werd.

Toen ik dan in 1976 het boek "Uit de Donkere Gewesten" vond, besloot ik tot een herdruk in september 1976.
Maar toen ik het onlangs weer terug zag bij vriend Ed van de Kerkhof in zijn nieuwe onderkomen in Deurne (van de door mij uitgegeven boeken en boekjes heb ik zelf nagenoeg niets meer), besloot ik het exemplaar te lenen om het vervolgens op het World Wide Web te zetten.

Ik wens de lezer(es) enkele aangename hoofdstukken toe.

Tij Kools - december 2008